Καθοριστική η αξιολόγηση του οίκου Fitch

Το Υπουργείο Οικονομικών αναγνωρίζει τις προκλήσεις που καλείται να αντιμετωπίσει η Κυπριακή Δημοκρατία, ενώ χαρακτηρίζει καθοριστικής σημασίας την αξιολόγηση του Οίκου Fitch για υποβάθμιση της πιστοληπτικής ικανότητας της Κύπρου. Τη Δευτέρα ο οίκος αξιολόγησης υποβάθμισε κατά μια βαθμίδα την πιστοληπτική ικανότητα της Κύπρου, από ΒΒΒ- σε ΒΒ+ για τη μακροπρόθεσμη αξιολόγηση και από F3 σε Β για τη βραχυπρόθεσμη αξιολόγηση, με την προοπτική αξιολόγησης να τίθεται σε αρνητικό ορίζοντα.

Σε ανακοίνωσή του, το Υπουργείο Οικονομικών αναφέρει ότι παραμένει προσηλωμένο στην επίτευξη των δημοσιονομικών δεσμεύσεων, στη διασφάλιση των αναγκαίων πόρων για κάλυψη των χρηματοδοτικών αναγκών του κράτους, και σε συνεργασία με την Εποπτική Αρχή, στην αποτελεσματική διαχείριση των προκλήσεων του τραπεζικού συστήματος.

Προστίθεται επίσης ότι με την εν λόγω απόφαση του Οίκου Fitch, η Κυπριακή Δημοκρατία «τίθεται για πρώτη φορά στην μη επενδυτική διαβάθμιση από όλους πλέον τους Οίκους Αξιολόγησης».

Παρ’ όλες τις τεράστιες προκλήσεις που καλείται να αντιμετωπίσει η Κυπριακή Δημοκρατία, όπως και η ΕΕ γενικότερα, συμπληρώνεται, «το Υπουργείο Οικονομικών επιθυμεί να τονίσει ότι η κυπριακή οικονομία βασίζεται σε μακροπρόθεσμα υγιή και ισχυρά θεμέλια που θωρακίζουν τις άριστες προοπτικές οι οποίες καταγράφονται σε αριθμό εκθέσεων διεθνών Οργανισμών».

Ως παράδειγμα, αναφέρεται ότι η κυπριακή οικονομία κατατάσσεται ως 47η ανάμεσα σε 142 χώρες διεθνώς στην έκθεση διεθνούς ανταγωνιστικότητας Global Competitiveness report (World Economic Forum, Competitiveness Index, 2011-2012), ενώ τοποθετείται στην 20η θέση παγκοσμίως όσον αφορά το δείκτη ελευθερίας της οικονομικής πρωτοβουλίας (The Heritage Foundation and The Wall Street Journal, 2012 Index of Economic Freedom).

Συμπληρώνεται ότι ανάμεσα από 183 χώρες διεθνώς, η Κύπρος κατατάσσεται στην 40η θέση στην έκθεση της Διεθνούς Τράπεζας για τις διευκολύνσεις ίδρυσης επιχειρήσεων (Doing Business Report: IFC/ World Bank-2012), ενώ ταξινομείται ανάμεσα στις καλύτερες χώρες παγκοσμίως όσον αφορά το δείκτη διαφάνειας και καταπολέμησης της διαφθοράς (Transparency International – Corruption Perception Index).

Εξάλλου, από 187 κράτη, η Κύπρος κατέχει την 31η θέση επιπέδου ποιότητας ζωής σύμφωνα με τον Οργανισμό UNDP του ΟΗΕ, ενώ αναφέρεται ότι πάνω απ’ όλα η κυπριακή οικονομία βασίζεται πάνω σε μια ισχυρότατη κοινωνική συνοχή και ένα φιλοπρόοδο και ποιοτικό εργατικό δυναμικό κατέχοντας μια από τις πρώτες θέσεις παγκοσμίως σε αποφοίτους τριτοβάθμιας εκπαίδευσης.

«Οι πιο πάνω δείκτες της κυπριακής οικονομίας αποτελούν ψήφο εμπιστοσύνης από τους διεθνείς Οργανισμούς και από τους ντόπιους και ξένους επενδυτές και προδιαγράφουν την μελλοντική πορεία της οικονομίας» συμπληρώνεται.

Το Υπουργείο Οικονομικών, αναφέρεται στην ανακοίνωσή, δεν έχει καμία αμφιβολία ότι με προσεκτικούς και έγκαιρους χειρισμούς, οι προκλήσεις που ανέκυψαν στην παρούσα φάση ως αποτέλεσμα της κρίσης στην ευρωζώνη θα αντιμετωπισθούν αποτελεσματικά και θα ξεπεραστούν σύντομα.

Αυτό, προστίθεται, συνάδει και με την επισήμανση του Οίκου Fitch ότι, με λήψη μέτρων σε εθνικό και ευρωπαϊκό επίπεδο, οι θεμελιώδεις παράμετροι της κυπριακής οικονομίας μπορούν να δικαιολογήσουν την αναβάθμιση της πιστοληπτικής αξιολόγησης της Κυπριακής Δημοκρατίας στην επενδυτική βαθμίδα.

Συμπληρώνεται ότι η Κυπριακή Δημοκρατία, τόσο σε εθνικό επίπεδο όσο και σε επίπεδο ΕΕ, έχει στη διάθεση της όλα τα αναγκαία εργαλεία για την απόλυτη θωράκιση της υγιούς λειτουργίας του χρηματοοικονομικού συστήματος και για την περαιτέρω αντιμετώπιση των σημερινών οικονομικών προκλήσεων.

Στην ανακοίνωση αναφέρεται εξάλλου ότι η απόφαση του Οίκου Fitch αντικατοπτρίζει τη σημαντική αύξηση κεφαλαίων που ο Οίκος εκτιμά ότι θα χρειαστούν οι κυπριακές τράπεζες.

Σύμφωνα με τον εν λόγω Οίκο, η εκτίμηση αυτή οφείλεται κυρίως στην έκθεση των τριών μεγαλύτερων κυπριακών τραπεζών μέσω του δανειακού χαρτοφυλακίου τους στον ιδιωτικό τομέα της Ελλάδας, και επίσης, σε μικρότερο βαθμό, στην επιδείνωση της ποιότητας των εγχώριων στοιχείων ενεργητικού των τραπεζών (εγχώρια μη εξυπηρετούμενα δάνεια).

Ειδικότερα, ο Οίκος Fitch εκτιμά ότι το τραπεζικό σύστημα της Κύπρου θα χρειαστεί κεφάλαια ύψους 5,8 δισ. ευρώ περίπου, τα οποία θα πρέπει να διοχετευθούν μέσω του κράτους, με αποτέλεσμα την αύξηση του δημόσιου χρέους σε πέραν του 100% του ΑΕΠ.

Παράλληλα, ο Οίκος Fitch σημειώνει ότι στο 1ο εξάμηνο του 2012 δεν αναμένεται να επιτευχθούν οι δημοσιονομικοί στόχοι και ότι παρόλο που είναι πιθανό να ληφθούν διορθωτικά μέτρα στο 2ο εξάμηνο, εντούτοις σε συνδυασμό με την επιδείνωση των μακροοικονομικών προοπτικών, προβλέπεται από τον Οίκο να προκύψει δημοσιονομικό έλλειμμα 3,9% του ΑΕΠ στο τέλος του 2012 που αποκλίνει από τον επίσημο στόχο που τέθηκε.

Εντούτοις, ο εν λόγω Οίκος παρατηρεί ότι η δημοσιονομική προσαρμογή που απαιτείται στην περίπτωση της Κύπρου προκειμένου να σταθεροποιηθεί το δημόσιο χρέος ως ποσοστό του ΑΕΠ είναι μικρότερη σε σύγκριση με αντίστοιχες περιπτώσεις άλλων χωρών της ΕΕ.

Παρόλα αυτά, αναφέρεται ότι ο πιο πάνω Οίκος, εκτιμά ότι είναι αναγκαία η σημαντική δημοσιονομική αναδιάρθρωση προκειμένου να απορροφηθεί το οικονομικό και χρηματοοικονομικό κόστος από τη γήρανση του πληθυσμού σαν μέρος μιας ευρύτερης αναδιάρθρωσης που απαιτείται για την ενίσχυση της παραγωγικότητας και της διεθνούς ανταγωνιστικότητας της κυπριακής οικονομίας.

Προστίθεται ότι μεταξύ άλλων, ο Οίκος Fitch εκτιμά ότι ο κίνδυνος ρευστότητας του κράτους, βραχυπρόθεσμα, είναι χαμηλός, πλην όμως, η απουσία πρόσβασης του κράτους στην αγορά κεφαλαίου τονίζει την περιορισμένη χρηματοδοτική ευελιξία του να αντιδράσει σε τυχόν αρνητικούς κλυδωνισμούς.

Παρόλο το γεγονός ότι ο Οίκος Fitch διαπιστώνει αρνητικές μακροοικονομικές προοπτικές στο βραχυπρόθεσμο ορίζοντα, συνεχίζει η ανακοίνωση, ο Οίκος αναγνωρίζει τη δυνατότητα των σημαντικών θεμελιακών παραμέτρων της οικονομίας να συνδράμουν στον ρυθμό οικονομικής μεγέθυνσης μεσοπρόθεσμα.

Πολύ θετικά, στα ίδια πλαίσια ο Οίκος εκτιμά ότι με τη συγκράτηση του δημοσιονομικού ελλείμματος κάτω του 3% του ΑΕΠ από το 2013 και μετά, η διασφάλιση της βιωσιμότητας του δημόσιου χρέους είναι εφικτή.

Ακόμη αναφέρεται η επισήμανση του Οίκου Fitch ότι τυχόν πρόοδος όσον αφορά τη μείωση του δημοσιονομικού ελλείμματος, την ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών, και μεταρρυθμίσεις για την αντιμετώπιση των μεσοπρόθεσμων προκλήσεων που προκύπτουν από τη γήρανση του πληθυσμού και τη χαμηλή αύξηση της παραγωγικότητας θα μπορούσαν να σταθεροποιήσουν την πιστοληπτική αξιολόγηση της Κυπριακής Δημοκρατίας.

Σε συνδυασμό με την επίλυση της κρίσης χρέους στην ευρωζώνη, ο εν λόγω Οίκος παρατηρεί ότι οι θεμελιώδεις παράμετροι της κυπριακής οικονομίας θα επαναβεβαιώνονταν και θα υποστήριζαν την επάνοδο της στην επενδυτική περιοχή, καταλήγει η ανακοίνωση.



---Υποβάθμιση πιστοληπτικής ικανότητας της Κύπρου από τον Fitch---

Ο οίκος Fitch υποβάθμισε τη μακροπρόθεσμη πιστοληπτική ικανότητα των κυπριακών ομολόγων από BBB- σε BB+ με αρνητικό ορίζοντα, ενώ η βραχυπρόθεσμη αξιολόγηση υποβαθμίστηκε επίσης σε Β από F3.

Σύμφωνα με ανακοίνωση του οίκου αξιολόγησης Fitch, η υποβάθμιση της πιστοληπτικής ικανότητας της Κύπρου είναι το αποτέλεσμα της ουσιαστικής αύξησης κεφαλαίου που ο οίκος πιθανολογεί ότι θα απαιτηθεί από τις κυπριακές τράπεζες, σε σύγκριση με την προηγούμενη εκτίμησή που είχε εκδώσει τον Ιανουάριο του 2012.

Αυτό, συμπληρώνεται, οφείλεται κατά κύριο λόγο στην έκθεση των τριών μεγαλύτερων τραπεζών, Κύπρου, Λαϊκής και Ελληνικής Τράπεζας, σε επιχειρηματικά και ιδιωτικά δάνεια και κατά δεύτερο λόγο στην αναμενόμενη επιδείνωση της ποιότητας των εγχώριων στοιχείων ενεργητικού.

Εξάλλου ο Fitch εκτιμά ότι πέραν του 1,8 δις ευρώ που απαιτείται για την Λαϊκή Τράπεζα, θα χρειαστούν επιπρόσθετες ενισχύσεις κεφαλαίου προς τις κυπριακές τράπεζες, το ύψος των οποίων δύναται να φτάσει τα 4 δις ή το 23% του ΑΕΠ.

Προστίθεται ότι ο κύριος λόγος της υποβάθμισης είναι η έκθεση των τραπεζών στην Ελλάδα, σημειώνεται όμως και η σημαντική άνοδος του δείκτη μη εξυπηρετούμενων δανείων κατά το τελευταίο έτος, όσον αφορά εγχώρια δάνεια, με την παράλληλη συρρίκνωση της κυπριακής οικονομίας και την αύξησης της ανεργίας.

Εξάλλου αναφέρεται ότι ακόμη και με την παραμονή της Ελλάδας στην Ευρωζώνη, η αβεβαιότητα για τις κυπριακές τράπεζες θα συνεχιστεί και θα χρειαστούν σημαντικές ενισχύσεις κεφαλαίου, ώστε να αποκατασταθεί η εμπιστοσύνη ως προς την δυνατότητα της οικονομική τους επιβίωσης.

Ακόμη, ο οίκος Fitch εκτιμά ότι τα απαιτούμενα κεφάλαια θα προέλθουν μάλλον από την Κυβέρνηση, καθώς οι δυνατότητες ανεύρεσης κεφαλαίων από τον ιδιωτικό τομέα είναι περιορισμένες. Το κόστος της συνολικής κρατικής στήριξης (περιλαμβανομένων και των επισφαλειών) προς τον τραπεζικό τομέα εκτιμάται ότι μπορεί να ανέλθει στα 6 δις, ενώ το δημόσιο χρέος είναι πιθανό να υπερβεί το 100% του ΑΕΠ, σε σχέση με την προηγούμενη πρόβλεψη του 88%.

Επίσης, προστίθεται ότι οι εκτιμήσεις για τον κρατικό προϋπολογισμό έπεσαν έξω κατά το πρώτο εξάμηνο του 2012, ενώ αναφέρεται ότι ο στόχος της μείωσης του ελλείμματος στο 3% δεν αναμένεται να επιτευχθεί, αλλά μάλλον θα φτάσει, κατά τις εκτιμήσεις του Fitch στο 3,9% του ΑΕΠ.

Παρόλα αυτά, αναφέρεται ότι η δημοσιονομική προσαρμογή που απαιτείται για την σταθεροποίηση του δημοσίου χρέους της Κύπρου κρίνεται ως «μέτρια» σε σχέση με άλλες περιπτώσεις στην Ευρώπη.

Ακόμη συμπληρώνεται ότι οι μεσοβραχυπρόθεσμες οικονομικές προοπτικές της χώρας χαρακτηρίζονται ως αδύναμες, με τον οίκο να αναμένει την οικονομία να βρεθεί σε τέλμα κατά το τρέχον και κατά το επόμενο έτος, ενώ εκτιμάται ότι θα ανακάμψει μετέπειτα με αργούς ρυθμούς.

Τέλος αναφέρεται ότι η προοπτική για την Κύπρο παραμένει αρνητική, υποδεικνύοντας τον αυξημένο κίνδυνο για περαιτέρω υποβαθμίσεις.

2012-06-26 00:00:00