Δρα Αντώνη Στ. Στυλιανού
Ο μηχανισμός εξόδου από την Ευρωπαϊκή Ένωση

Ενόψει του δημοψηφίσματος για την αποχώρηση ή όχι του Ηνωμένου Βασιλείου από την Ευρωπαϊκή Ένωση (Brexit) στις 23 Ιουνίου 2016, κρίνεται αναγκαίο να αναλυθεί η διαδικασία με την οποία ένα κράτος – μέλος της Ένωσης μπορεί εκούσια να αποχωρήσει από αυτήν.

Η σχετική πρόνοια εξόδου από την Ευρωπαϊκή Ένωση βρίσκεται στο Άρθρο 50 της Συνθήκης της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το οποίο επιτρέπει σε κράτος – μέλος της Ένωσης να την ενημερώσει ότι αποσύρεται από αυτήν. Το Άρθρο 50 υποχρεώνει, παράλληλα, την Ένωση να προβεί σε διαπραγμάτευση ‘συμφωνίας αποχώρησης.’

Συγκεκριμένα, το σχετικό Άρθρο της Συνθήκης υπαγορεύει την γνωστοποίηση της πρόθεσης αποχώρησης από το κράτος – μέλος στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο και την υποχρέωση της Ένωσης να προβεί σε διαπραγματεύσεις και να συνάψει με το εν λόγω κράτος συμφωνία που να καθορίζει τις λεπτομερείς ρυθμίσεις για την αποχώρησή του, λαμβάνοντας υπόψη το πλαίσιο των μελλοντικών του σχέσεων με την Ευρωπαϊκή Ένωση. Η συμφωνία εκείνη συνάπτεται εξ ονόματος της Ένωσης από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, το οποίο αποφασίζει με ειδική πλειοψηφία, μετά από την έγκριση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.

Με την σύναψη της συμφωνίας αποχώρησης, οι Ευρωπαϊκής Συνθήκες παύουν να ισχύουν όσον αφορά το κράτος που αποχωρεί από την ημερομηνία έναρξης ισχύος της συμφωνίας αποχώρησης, ή σε περίπτωση που αυτό δεν συμπεριλαμβάνεται στη συμφωνία, δύο χρόνια μετά.

Υπάρχει η δυνατότητα παράτασης της παύσης ισχύος των Συνθηκών, σε περίπτωση ομόφωνης απόφασης για παράταση της προθεσμίας μεταξύ του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου και το εν λόγω κράτους που αποχωρεί. Νοείται ότι στις συζητήσεις ενώπιον του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου για τα θέματα αποχώρησης, ο αντιπρόσωπος του κράτους που αποχωρεί δεν συμμετέχει ούτε στις συζητήσεις, ούτε στις αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου.

Σε περίπτωση που το κράτος που αποχώρησε επιθυμεί να ξαναγίνει μέλος της Ένωσης, ακολουθείται η συνηθισμένη διαδικασία προσχώρησης στην Ένωση, όπως προβλέπεται στο Άρθρο 49 της Συνθήκης. Υπενθυμίζεται ότι η επίκληση του Άρθρου 50 της Συνθήκης της Ευρωπαϊκής Ένωσης δεν έχει γίνει ποτέ στο παρελθόν και η διαδικασία δοκιμάζεται για πρώτη φόρα.

Ειδικότερα, αυτό που παραμένει αδιευκρίνιστο από το Άρθρο 50 και την όλη διαδικασία που προβλέπεται εκεί είναι η έκταση και το εύρος της συμφωνίας αποχώρησης, το οποίο αφήνεται στην διακριτική ευχέρεια των μερών (Συμβουλίου και κράτους που αποχωρεί), όπως θα παρουσιαστεί στην διάρκεια των διαπραγματεύσεων της εν λόγω συμφωνίας αποχώρησης. Θεωρείται πιθανόν ότι πέραν των εμπορικών συμφωνιών που έχει συνομολογήσει το Ηνωμένο Βασίλειο με 53 χώρες, όλα τα υπόλοιπα που προβλέπονται από τις Συνθήκες της Ευρωπαϊκής Ένωσης θα πρέπει να τύχουν ξανά διαπραγμάτευσης (π.χ. ελευθερία διακίνησης, υπηρεσίες, γεωργία κ.ο.κ.).

Τονίζεται επίσης ότι κανένα από τα υφιστάμενα μοντέλα συνεργασίας με την Ευρωπαϊκή Ένωση (π.χ. Νορβηγία, Ελβετία) δεν φαίνεται να ικανοποιεί απόλυτα το Ηνωμένο Βασίλειο, τουλάχιστον ως προς την επιθυμία του για την μέγιστη δυνατή πρόσβαση στην ενιαία αγορά και τον μέγιστο δυνατό έλεγχο στα θέματα της μετανάστευσης. Σε οποιαδήποτε περίπτωση, θα πρέπει να αναμένουμε το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος της 23ης Ιουνίου, ενώ παράλληλα θα πρέπει να γίνονται ασκήσεις επί χάρτου για τα σενάρια της επόμενης μέρας, ανεξαρτήτως αποτελέσματος.

 

Δρα Αντώνη Στ. Στυλιανού
Λέκτορα Νομικής στο Πανεπιστήμιο Λευκωσίας,
LL.B Law (Bristol),
Ph.D in Law – International Law and Human Rights (Kent),
Διευθυντής Μονάδας Νομικής Κλινικής Πανεπιστημίου Λευκωσίας

Send to Facebook

Ελίζας Στασοπούλου

Το Χρηματιστήριο ξεκίνησε τη λειτουργία του στην Κύπρο από το 1996. Μέσα από την πάροδο των ετών, καταγράφηκαν πολλές εξελίξεις, θετικές και αρνητικές για τις επιχειρήσεις και την Κυπριακή Οικονομία καθώς και θεσμικές εξελίξεις στο χώρο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, που ταυτόχρονα έθεσαν τα θεμέλια για διαφοροποίηση Νόμων, Κανονισμών,...

15/12/2017 08:33

Νίκος Ιωάννου

Με μια εντυπωσιακή κίνηση το Κομμουνιστικό Κόμμα Κίνας (Κ.Κ.Κ) διοργάνωσε πρόσφατα τη μεγαλύτερη συγκέντρωση πολιτικών κόμματων που έγινε ποτέ, με την παρουσία σχεδόν 300 κομμάτων από 160 χώρες της υφηλίου. Η σύναξη πραγματοποιήθηκε λίγες μόνο μέρες μετά το 19ο Συνέδριο του Κ.Κ.Κ. δίνοντας έτσι μεγαλύτερη σημασία στο γεγονός. Είναι...

13/12/2017 13:02

Σοφοκλής Μούσουλος

Στις 1 Δεκεμβρίου 2017, πριν λίγες μέρες, η Κύπρος υπέγραψε συμφωνία με το Ηνωμένο Βασίλειο για την αγορά Κυπριακής γης (κοντά στο Ζύγι) που βρισκόταν στην κυριότητα του Ην. Βασιλείου έναντι του ποσού των € 8,6 εκ. Τη συμφωνία αυτή υπέγραψαν εκ μέρους των αγοραστών ο κ. Μάριος Δημητριάδης, Υπουργός Μεταφορών του κ. Αναστασιάδη και...

05/12/2017 09:27

Φάνη Φιλοθέου

«Μην απαξιώνετε την πολιτικήν διότι θα υποστείτε την μέγιστην τιμωρίαν να καταλήξετε να σας κυβερνούν κατώτεροι σας», Πλάτων. Κύπρος 2017! Τίποτα δεν είναι πιο κατατοπιστικό για να περιγράψει κανείς τη σημερινή κυπριακή πραγματικότητα. Τα σλόγκαν «όλοι είναι το ίδιο», «δεν ασχολούμαι με πολιτικά», «δεν με ενδιαφέρει, ας...

04/12/2017 13:10

Νάταλη Περικλέους και Άννα Δράκου

Το σκεπτικό πίσω από το Movember CyprusΗ εκστρατεία Movember Cyprus εγκαθιδρύθηκε στην Κύπρο το 2013, παρόλο που η ιδέα ξεκίνησε στην Αυστραλία το 2003 από μία παρέα νέων που ήθελαν να επαναφέρουν το παλιό στυλ των ανδρών με μουστάκι, μέχρι που αποφάσισαν να το κάνουν για καλό σκοπό. Η ιδέα στην Κύπρο είχε ξεκινήσει από την λέσχη...

28/11/2017 14:30

Δρα Αντώνη Στ. Στυλιανού

Οι πρόσφατες εξελίξεις σε σχέση με τα ενεργειακά ζητήματα της Κυπριακής Δημοκρατίας επιβεβαιώνουν την ορθή πολιτική που ακολουθεί η Κυβέρνηση όσον αφορά στην προώθηση και αναβάθμιση του γεωπολιτικού ρόλου της χώρας μας. Οι τριμερείς συνεργασίες που έχουν συναφθεί μεταξύ Κύπρου – Ελλάδας – Ισραήλ και Κύπρου – Ελλάδας –...

28/11/2017 13:06

Λευτέρης Χριστοφόρου

Πιστεύω, ότι στη πολιτική αλλά και σε κάθε έκφανση της ζωής, το αποτέλεσμα είναι που μετρά και όχι τα κενού περιεχομένου συνθήματα και φωνασκίες. Άλλωστε αποτελεί αξίωμα ότι τα έργα είναι ικανότερα των λόγων. Μέσα στη δίνη της προεκλογικής κυριαρχούν οι μεγαλοστομίες, οι γενικολογίες, οι απεραντολογίες των θα και η ισοπέδωση...

24/11/2017 08:24

Δέσπω Φάττα-Κάσινου

Η επαναχρησιμοποίηση των επεξεργασμένων αστικών λυμάτων, λόγω του έντονου και συνεχούς προβλήματος λειψυδρίας που αντιμετωπίζουν ολοένα και περισσότερες χώρες, θεωρείται σήμερα παγκοσμίως ως κρίσιμη συνιστώσα της αειφόρου διαχείρισης των υδάτινων πόρων και των υδατικών ισοζυγίων. Η πρακτική της επαναχρησιμοποίησης συνοδεύεται...

24/11/2017 06:39

Στέφανος Στεφάνου

Μια αναφορά του Προέδρου της ΕΔΕΚ κ. Σιζόπουλου άνοιξε ξανά το θέμα της βάσης λύσης του Κυπριακού. Είπε ο κ. Σιζόπουλος ότι η διζωνική, δικοινοτική ομοσπονδία (ΔΔΟ) αποτελεί τη χειρότερη μορφή διχοτόμησης. Και σ’ αυτό, πρόσθεσε, συμφωνεί ο κ. Νικόλας Παπαδόπουλος. Συμφωνεί ή όχι ο κ. Παπαδόπουλος δεν βγήκε να το ξεδιαλύνει. Κρύβεται,...

21/11/2017 10:28

Χρυσόστομος Μωυσέως

Είναι θλιβερό και την ίδια ώρα εξοργιστικό να παρακολουθεί κανείς την κατρακύλα στην οποία οδηγείται ο δημόσιος διάλογος για το κυπριακό από το επιτελείο Ν. Παπαδόπουλου. Δύσκολα μπορεί να διανοηθεί κανείς το πόση σκοπιμότητα χρειάζεται για να επιμένει σε τέτοιο βαθμό στην επανάληψη ψεμάτων, κάλπικων κινδυνολογιών, κενών συνθηματολογιών...

20/11/2017 09:08

Λευτέρης Χριστοφόρου

Καθημερινά διεξάγονται συζητήσεις και από κάποιους επιχειρείται προεκλογική ένταση και σύγχυση, με αποτέλεσμα ο Κύπριος Πολίτης να μην αποκομίζει πάντοτε την ορθή και αντικειμενική εικόνα. Οφείλουμε λοιπόν να παρουσιάσουμε τις Απλές Αλήθειες στο λαό, οι οποίες είναι αδιαμφισβήτητες και είναι απτές και κατανοητές για τον...

16/11/2017 12:59

Ελένης Φτιάκα

Ασπάζεστε αυτή την άποψη; Εγώ ποτέ μου δεν την ασπάστηκα! Γιατί αν την ασπαζόμουν, θα έπρεπε να συμφωνήσω ότι μπορεί κανείς να είναι αδίστακτος στο κυνήγι του στόχου του, μπορεί να δημιουργήσει πτώματα, να πατήσει επί αυτών των πτωμάτων, παράπλευρες απώλειες τα λένε τώρα, να κάνει ‘ότι θέλει και όπως θέλει, και μετά να έρθει και...

16/11/2017 06:38

Back to Top