Θεραπεύτικαν τα ποντίκια
Έλληνες επιστήμονες καταπολέμησαν το Πάρκινσον σε πειραματόζωα

Αν και σε προκλινικό ακόμη στάδιο, η ανακάλυψη μπορεί μελλοντικά να αποτελέσει μια θεραπευτική οδό για τη συγκεκριμένη νευροεκφυλιστική πάθηση, από την οποία πάσχουν εκατομμύρια άνθρωποι σε όλο τον κόσμο.

Έλληνες επιστήμονες ανακάλυψαν μια ουσία με την οποία πέτυχαν να θεραπεύσουν σε σημαντικό βαθμό πειραματόζωα (ποντίκια) που έπασχαν από το αντίστοιχο της νόσου Πάρκινσον. Αν και σε προκλινικό ακόμη στάδιο, η ανακάλυψη μπορεί μελλοντικά να αποτελέσει μια θεραπευτική οδό για τη συγκεκριμένη νευροεκφυλιστική πάθηση, από την οποία πάσχουν εκατομμύρια άνθρωποι σε όλο τον κόσμο.

Οι ερευνητές, με επικεφαλής τον ερευνητή Δημήτρη Βασιλάτη του Ιδρύματος Ιατροβιολογικών Ερευνών της Ακαδημίας Αθηνών (ΙΙΒΕΑΑ), έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό της Εθνικής Ακαδημίας Επιστημών των ΗΠΑ (PNAS).

Στην ερευνητική ομάδα συμμετείχαν επίσης άλλοι ερευνητές του ΙΙΒΕΑΑ (Α. Σπαθής, Δ. Ζιάβρα, Θ. Καράμπελας, Ζ. Κούρνια, Π. Aλεξάκος. Κ. Ταμβακόπουλος), καθώς επίσης του Τμήματος Επιστήμης Υλικών του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων (Δημοσθένης Φωκάς και Ξενοφών Ασβός), του Τμήματος Φαρμακευτικής του Πανεπιστημίου Πατρών (Σταύρος Τοπούζης) και του Τμήματος Φαρμακευτικής του Πανεπιστημίου Αθηνών (Χριστίνα Δάλλα).

Στη νόσο Πάρκινσον, μια προοδευτικά επιδεινούμενη νευροεκφυλιστική νόσο, σταδιακά εκφυλίζονται οι νευρώνες του εγκεφάλου που παράγουν ντοπαμίνη, με συνέπεια την εκδήλωση των χαρακτηριστικών συμπτωμάτων, όπως του τρέμουλου, της αστάθειας, της ακαμψίας κ.ά.

Τα υπάρχοντα φάρμακα δεν αντιμετωπίζουν την ίδια τη διαδικασία της νευροεκφύλισης, αλλά προσπαθούν να αυξήσουν την ποσότητα ντοπαμίνης που λείπει από τον εγκέφαλο. Αυτό όμως με το πέρασμα του χρόνου είτε είναι αναποτελεσματικό, είτε προκαλεί σοβαρές κινητικές και άλλες παρενέργειες σχεδόν σε όλους τους ασθενείς. Θεραπείες που να προστατεύουν τους ίδιους τους νευρώνες που παράγουν ντοπαμίνη, δεν υπάρχουν μέχρι στιγμής, με συνέπεια η νόσος να παραμένει ανίατη, παρά τις μεγάλες προόδους στην κατανόηση της παθοφυσιολογίας της.

Οι ερευνητές εστίασαν την προσοχή τους σε μια πρωτεΐνη (Nurr1:RXRα) που απαιτείται για την ανάπτυξη και τη λειτουργία των νευρώνων που παράγουν ντοπαμίνη. Σχεδίασαν έτσι -μετά από πολλούς υπολογισμούς- ένα νέο χημικό μόριο με την ονομασία BRF110, το οποίο, ενεργοποιώντας την εν λόγω πρωτεΐνη, αυξάνει την παραγόμενη ντοπαμίνη στον εγκέφαλο.

Όπως έδειξαν τα πειράματα με τα ποντίκια, η θεραπεία όχι μόνο βελτιώνει τα συμπτώματα της νόσου Πάρκινσον χωρίς τις σημερινές παρενέργειες των φαρμάκων, αλλά ταυτόχρονα αποτρέπει την εκφύλιση των ίδιων των νευρώνων. Σύμφωνα με τους Έλληνες επιστήμονες, αυτό δημιουργεί ελπίδες για μια μελλοντική -τόσο νευροπροστατευτική όσο και συμπτωματική- θεραπεία, η οποία αφενός θα εμποδίζει την επιδείνωση της νόσου και αφετέρου θα απαλύνει τα συμπτώματα.

Ο κ. Βασιλάτης εξήγησε στο Αθηναϊκό και Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων τη σημασία και τους στόχους της έρευνάς του:

Ερ.: Τι ακριβώς είναι αυτό που πέτυχε η ερευνητική ομάδα σας;

Απ.: Η ερευνητική μου ομάδα στις ΗΠΑ, σε συνεργασία με το τμήμα νευρολογίας του Baylor College of Medicine, ήταν η πρώτη που ανακάλυψε μεταλλάξεις, οι οποίες καταστέλλουν το γονίδιο Nurr1 σε ασθενείς με νόσο Πάρκινσον. Η έρευνα του εργαστηρίου μου στην Ελλάδα τα τελευταία χρόνια επικεντρώθηκε στην απάντηση του ερωτήματος εάν η ενεργοποίηση του Nurr1 μπορεί να είναι θεραπευτική σε ζωικά μοντέλα της νόσου Πάρκινσον. Επειδή στους ντοπαμινεργικούς νευρώνες το Nurr1 δημιουργεί ετεροδιμερή με το RXRα, αποφασίσαμε να στοχεύσουμε χημικά το Nurr1:RXRα.

Σε συνεργασία με τον δρα Δημοσθένη Φωκά του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων, ανακαλύψαμε διάφορες χημικές ενώσεις, μεταξύ των οποίων το BRF110, το οποίο ενεργοποιεί επιλεκτικά το Nurr1:RXRα. Στο εργαστήριό μου στο Ίδρυμα Ιατροβιολογικών Ερευνών της Ακαδημίας Αθηνών, με τον συνεργάτη μου δρα Αθανάσιο Σπαθή, δείξαμε ότι το BRF110 όχι μόνον έχει τη δυνατότητα να προστατεύσει ντοπαμινεργικούς νευρώνες από τον εκφυλισμό αλλά και να βελτιώσει τα συμπτώματα ζωικών μοντέλων της νόσου Πάρκινσον.

Ερ.: Ποια είναι η σημασία της ανακάλυψής σας σε σχέση με άλλες έρευνες που γίνονται διεθνώς σχετικά με τη νόσο Πάρκινσον;

Απ.: Ο σταδιακός εκφυλισμός των ντοπαμινεργικών νευρώνων που χαρακτηρίζει την νόσο Πάρκινσον, οδηγεί στην έλλειψη ντοπαμίνης η οποία είναι υπεύθυνη για τα κινητικά συμπτώματα της νόσου. Οι υπάρχουσες φαρμακευτικές αγωγές αναπληρώνουν την έλλειψη ντοπαμίνης και βελτιώνουν τα κινητικά συμπτώματα των ασθενών.

Όμως δεν σταματούν τον εκφυλισμό των νευρώνων και η μακροχρόνια χρήση τους προξενεί δυσκινησίες, που αναιρούν την ευεργετική τους δράση. Οι δε προσπάθειες ανακάλυψης νευροπροστατευτικών παραγόντων προσκρούουν στην αξιόπιστη αξιολόγησή τους σε κλινικές δοκιμές εν μέρει λόγω της αδυναμίας τους να προσφέρουν βελτίωση των συμπτωμάτων των ασθενών.

Τα πειράματά μας δείχνουν ότι η ενεργοποίηση του Nurr1 μέσω του BRF110 σε προ-κλινικά ζωικά μοντέλα είναι ταυτόχρονα και νευροπροστατευτική αλλά και αναπληρώνει την έλλειψη ντοπαμίνης, βελτιώνοντας άμεσα τα συμπτώματά τους. Επιπλέον, η μακροχρόνια χρήση του BRF110 δεν προξενεί δυσκινησίες.

Ερ.: Ποια θα είναι τα επόμενα ερευνητικά βήματά σας; Πόσο πιθανό είναι να υπάρξουν τελικά κλινικές δοκιμές σε ανθρώπους και σε πόσα περίπου χρόνια;

Απ.: Τα ερωτήματα που απορρέουν από τα πειράματά μας, είναι πολλά και η έρευνα που απαιτείται, είναι πολυδιάστατη, περιλαμβάνοντας βασική και μεταφραστική έρευνα. Η ανακάλυψη φαρμάκων είναι μακρόχρονη και πολυσταδιακή διαδικασία και εμείς βρισκόμαστε στο προ-κλινικό στάδιο.

Θα θέλαμε να είμαστε οι πρώτοι που θα αξιολογούσαν ενεργοποιητές/αγωνιστές του Nurr1 σε κλινικές δοκιμές. Προς αυτήν την κατεύθυνση, συνεργαστήκαμε με τον Δρα Jens Schwamborn από το Centre for Systems Biomedicine του Πανεπιστημίου του Λουξεμβούργου και αξιολογήσαμε το BRF110 σε ντοπαμινεργικούς νευρώνες προερχόμενους από βλαστοκύτταρα ασθενούς με νόσο Πάρκινσον, με πολύ θετικά αποτελέσματα.

Τα επόμενα στάδια περιλαμβάνουν τη βελτίωση των υπαρχουσών χημικών ενώσεων σε υποψήφια κλινικά μόρια, τα οποία θα μπορούσαν να αναπτυχθούν στα επόμενα δύο με τρία χρόνια.

Πηγή: amna

Send to Facebook

Υπερπανσέληνος

Εντυπωσιακή ήταν η έκλειψη της υπερπανσέληνου που σημειώθηκε την Τετάρτη. Στην Κύπρο, όμως, όταν το φεγγάρι είχε ανατείλει στα ανατολικά-βορειοανατολικά, το φαινόμενο της έκλειψης ήταν ήδη στο τέλος του και η σελήνη είχε εξέλθει ήδη από την παρασκιά της Γης. Ωστόσο, ακόμη και στην Κύπρο το φεγγάρι πρόσφερε ένα όμορφο θέαμα,...

31/01/2018 19:28

Κοινωνικά δίκτυα

  Λιγότεροι άνθρωποι χρησιμοποιούν πλέον το Facebook για να διαβάσουν και να συζητήσουν ειδήσεις, καθώς κερδίζουν έδαφος άλλα μέσα όπως η εφαρμογή WhatsApp, σύμφωνα με τη νέα «Έκθεση Ψηφιακών Ειδήσεων» (Digital News Report) του Ινστιτούτου Reuters για την Μελέτη της Δημοσιογραφίας του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης. Η πτώση της δημοφιλίας του...

20/06/2018 07:01

Τεχνητή νοημοσύνη

Η αμερικανική εταιρεία ΙΒΜ παρουσίασε το πρώτο, στον κόσμο, σύστημα τεχνητής νοημοσύνης, το οποίο μπορεί να κάνει "ντιμπέιτ" με τους ανθρώπους για διάφορα θέματα. Το IBM Debater, όπως ονομάστηκε, μπορεί να ανοίξει διάλογο για περίπου 100 διαφορετικά θέματα. Αφού κάνει μια τετράλεπτη εισαγωγή πάνω στο υπό συζήτηση θέμα, το "έξυπνο"...

19/06/2018 10:17

Βελτίωση στο MS Office

  Αλλαγές ετοιμάζει η Microsoft για όλους τους χρήστες του Office 365 με την έμφαση να δίνεται στην όσο το δυνατόν πιο άνετη εμπειρία χρήσης. Σύμφωνα με τα όσα αναφέρει το Windows Central, το ανανεωμένο Office 365 θα αποκτήσει απλοποιημένη λειτουργία στις εντολές, βελτιωμένη εμπειρία αναζήτησης, ενώ θα υπάρχει και η δυνατότητα χρήσης νέων εικονιδίων...

17/06/2018 07:05

Κινείται με ταχύτητα 160χλμ/ώρα

Σε τροχιά τέθηκε το πέμπτης γενιάς, χαμηλής ταχύτητας, μαγνητική αμαξοστοιχία στην κεντρική επαρχία Χουνάν. Το συγκεκριμένο τρένο μπορεί να τρέξει με ταχύτητα πάνω από 160 χλμ την ώρα, σε σύγκριση με την ανώτατη ταχύτητα της πρώτης γενιάς που προηγήθηκε και έφθανε τα 100 χλμ την ώρα, ενώ μπορεί να μεταφέρει μέχρι και 500 επιβάτες...

14/06/2018 06:42

Κυβερνοεπίθεση

  Οι ερευνητές της ESET ανακάλυψαν ένα νέο στέλεχος banking malware, το BackSwap, το οποίο χρησιμοποιεί μια πρωτόγνωρη τεχνική για να παρακάμψει τα ειδικά μέτρα προστασίας των δημοφιλών προγραμμάτων περιήγησης. Το κακόβουλο λογισμικό, το οποίο η ESET ανιχνεύει και μπλοκάρει ως Win32/BackSwap.A, επιτίθεται μέσω του Google Chrome, του Mozilla Firefox, ενώ σε...

13/06/2018 07:03

Καυσαέρια αεροπλάνων

Ο τουρισμός επιβαρύνει την κλιματική αλλαγή ιδίως εξαιτίας των αυξημένων πτήσεων το καλοκαίρι. Πολλές αεροπορικές εταιρείες προτείνουν στους επιβάτες να πληρώσουν ένα επιπλέον ποσό για να μειωθούν οι εκπομπές CΟ2. Η εικόνα των γεμάτων αεροδρομίων με τεράστιες ουρές αναμονής είναι σχεδόν κανόνας ιδίως τους καλοκαιρινούς...

11/06/2018 06:54

Απεξάρτηση από τα smartphones

Ακούγεται περίεργο. Μια εταιρεία θέλει να βοηθήσει τους πελάτες της να χρησιμοποιούν όσο το δυνατόν λιγότερο τα προϊόντα της. Αλλά αυτό ακριβώς προσπαθεί να κάνει η Apple με το iPhone. Το smartphone έχει εξελιχθεί σε μια πολύ σημαντική συσκευή για μια ολόκληρη γενιά. Πολλοί νέοι δεν μπορούν να φανταστούν τη ζωή τους χωρίς αυτό το gadget. Η...

10/06/2018 07:03

Ταχύτητα στο internet

  Δεν είναι λίγες οι φορές που ενώ βρισκόμαστε έξω και νομίζουμε πως έχουμε το τέλειο σήμα στο internet του κινητού, ξαφνικά να χάνεται και να είμαστε έξαλλοι με αυτό! Υπάρχει ένα κολπάκι που βελτιώνει φανερά την ταχύτητα του internet που έχεις στο iphone σου και δεν είναι άλλο από το εξής: Μόλις ξεκινήσει να σου κάνει «νούμερα»...

06/06/2018 06:59

Ανακοίνωση Facebook

Η Facebook θα αφαιρέσει τον τομέα των “Trending Topics” την προσεχή βδομάδα, όπως ανακοινώθηκε επίσημα, καθιστώντας σαφές πως η συγκεκριμένη λειτουργία είναι προτιμότερο να μην υπάρχει, ενώ σκοπεύει να δημιουργήσει διαφορετικά προϊόντα για την διάδοση των ειδήσεων. Η λειτουργία έχει επικριθεί πολλαπλές φορές στο παρελθόν για τη δημοσιοποίηση...

05/06/2018 07:03

Meraki

Ο επιχειρηματικός κολοσσός της Amazon θέλει να κάνει επανάσταση στη μόδα με το νέο της label, Μeraki. Ένας φόρος τιμής στην ελληνική κουλτούρα της ευζωίας η Amazon Fashion ανακοίνωσε ότι η νέα σειρά ρούχων θα φέρει "καθαρές γραμμές, διαχρονικές φόρμες και ποιοτικά υλικά". Το "Meraki" είναι μια lifestyle τάση για την Amazon που εξήγησε στο δελτίο τύπου...

03/06/2018 06:55

“Πορνογραφία Εκδίκησης”

Πέρυσι, η Facebook ξεκίνησε ένα πρόγραμμα που αποσκοπεί στην καταπολέμηση ενός αυξανόμενου προβλήματος στην πλατφόρμα: “Πορνογραφία Εκδίκησης” (Revenge Porn). Τα νέα δεδομένα θέλουν τα “θύματα” να υποβάλουν τα δικά τους γυμνά στο Facebook, έτσι ώστε να σταματήσει το δυσάρεστο αυτό φαινόμενο. Η πρόληψη είναι ο πρωταρχικός στόχος της προσπάθειας...

29/05/2018 07:02

Back to Top